Η προπονήτρια παρατηρεί ότι ο Άλεξ δεν ήρθε στην προπόνηση και θέλει να καταλήξει ότι έχει διάστρεμμα. Για να είναι έγκυρο αυτό το πέρασμα από την απουσία στην αιτία, πρέπει να ισχύει μια πρόταση που να συνδέει την απουσία με το διάστρεμμα έτσι ώστε η απουσία να συνεπάγεται σίγουρα διάστρεμμα.

• Η επιλογή Α δεν βοηθά. Λέει τι κάνει συνήθως όταν είναι κουρασμένος, αλλά δεν δίνει κανόνα που να συνδέει την απουσία με διάστρεμμα.
• Η επιλογή Β λέει ότι όταν υπάρχει διάστρεμμα τότε μένει σπίτι. Αυτό είναι κανόνας από την αιτία προς την απουσία. Με αυτόν τον κανόνα μόνος του, από το ότι έμεινε σπίτι δεν μπορούμε να καταλήξουμε ότι έχει διάστρεμμα, γιατί μπορεί να υπήρχαν και άλλοι λόγοι να μείνει σπίτι.
• Η επιλογή Γ μιλά για σπανιότητα τραυματισμών και δεν δίνει βεβαιότητα σύνδεσης απουσίας με διάστρεμμα.
• Η επιλογή Δ είναι ακριβώς ό,τι χρειάζεται: δηλώνει ότι ο Άλεξ μένει σπίτι μόνο όταν έχει διάστρεμμα. Αυτό σημαίνει ότι η απουσία του είναι επιτρεπτή αποκλειστικά στην περίπτωση διάστρεμματος. Άρα, βλέποντας ότι απουσιάζει, μπορούμε έγκυρα να συμπεράνουμε ότι έχει διάστρεμμα. Έτσι το συμπέρασμα της προπονήτριας γίνεται έγκυρο.
• Η επιλογή Ε αναφέρεται σε προηγούμενο κρυολόγημα και σε ένα σύμπτωμα που δεν είναι βέβαιο ούτε ειδικό. Δεν εξασφαλίζει ότι η σημερινή απουσία οφείλεται σε διάστρεμμα.

Άρα, μόνον η Δ καθιστά το συμπέρασμα βέβαιο.

Θεωρία

1. Κατεύθυνση κανόνα: Για να περάσουμε από ένα γεγονός στο αίτιο, χρειαζόμαστε πρόταση που να λέει ότι το γεγονός εμφανίζεται αποκλειστικά όταν ισχύει το αίτιο. Δηλαδή, χρειαζόμαστε συνθήκη αναγκαία για το γεγονός.
2. Η φράση “μόνον όταν”: Δηλώνει ότι η προϋπόθεση είναι αναγκαία. Αν ισχύει το αποτέλεσμα, τότε σίγουρα ισχύει η προϋπόθεση. Εδώ, “μένει σπίτι μόνον όταν έχει διάστρεμμα” επιτρέπει να συμπεράνουμε από την απουσία ότι υπάρχει διάστρεμμα.
3. Αποφυγή αντιστροφής: Από τον κανόνα “όταν έχει διάστρεμμα, μένει σπίτι” δεν επιτρέπεται να συναχθεί “αν μένει σπίτι, τότε έχει διάστρεμμα”, εκτός αν δηλωθεί ρητά με “μόνον όταν”.