Βήμα 1: Κατανόηση των δύο δηλώσεων

• Δήλωση Ι: Οι τιμές της βενζίνης και του ντίζελ στην εγχώρια αγορά παρέμειναν αμετάβλητες τους τελευταίους μήνες.
• Δήλωση ΙΙ: Οι τιμές του αργού πετρελαίου στη διεθνή αγορά έχουν αυξηθεί σημαντικά τους τελευταίους μήνες.

Βήμα 2: Ανάλυση σχέσης αιτίου-αποτελέσματος

Γενικά, υπάρχει σχέση μεταξύ της τιμής του αργού πετρελαίου και των τιμών των καυσίμων (βενζίνης και ντίζελ). Όταν ανεβαίνει το κόστος του αργού πετρελαίου, είναι αναμενόμενο να αυξηθούν και οι τιμές των προϊόντων του. Όμως:

• Η Δήλωση Ι λέει ότι δεν αυξήθηκαν οι τιμές των καυσίμων στην εγχώρια αγορά.
• Η Δήλωση ΙΙ λέει ότι αυξήθηκαν οι τιμές του αργού πετρελαίου.

Άρα, η αναμενόμενη εξέλιξη (να αυξηθούν και οι εγχώριες τιμές) δεν συνέβη.

Βήμα 3: Συμπέρασμα για την αιτιότητα

• Η Δήλωση Ι δεν μπορεί να είναι αποτέλεσμα της Δήλωσης ΙΙ, γιατί τότε θα περιμέναμε να αυξηθούν και οι τιμές καυσίμων.
• Άρα δεν υπάρχει σχέση αιτίου-αποτελέσματος μεταξύ τους.

Βήμα 4: Είναι ανεξάρτητες ή έχουν κοινή αιτία;

• Η αύξηση στις διεθνείς τιμές του πετρελαίου (Δήλωση ΙΙ) μπορεί να οφείλεται σε γεωπολιτικούς λόγους, αυξημένη ζήτηση, μείωση παραγωγής κ.ά.
• Η σταθερότητα των τιμών στην εγχώρια αγορά (Δήλωση Ι) μπορεί να οφείλεται σε κρατικές παρεμβάσεις, επιδοτήσεις ή φορολογική πολιτική.

Άρα οι δύο δηλώσεις είναι αποτελέσματα ανεξάρτητων αιτιών.

Σωστή απάντηση:

(Δ) Και οι δύο δηλώσεις I και II είναι αποτελέσματα ανεξάρτητων αιτιών

Θεωρία: